وال مش چيست؟
والمش (Wall Mesh) يكي از پيشرفتهترين و پركاربردترين سيستمهاي مهار ديوارهاي غيرسازهاي (ديوارهاي جداكننده و نما) در ساختمانهاي مدرن ايران است كه طي چند سال اخير بهسرعت جاي روش قديمي والپست فلزي را گرفته است. اين سيستم با استفاده از مش فايبرگلاس (يا در موارد خاص مش فيبر كربن) و پلاسترهاي ويژه، ديوار را به قاب سازهاي (ستون و سقف) متصل ميكند تا در برابر زلزله، باد و انفجار از واژگوني و ريزش در امان بماند.
به زبان ساده، والمش يعني «ديوار + مش». يعني ديواري كه داخل پلاستر آن يك يا چند لايه مش فايبرگلاس كار گذاشته شده و با نبشيهاي كشويي و اسپايك شيشهاي يا ميخهاي مخصوص به تير و ستون متصل ميگردد. اين سيستم اولين بار بر اساس پيوست ششم آييننامه ۲۸۰۰ زلزله ايران و سپس با انتشار دستورالعملهاي جديد مركز تحقيقات راه، مسكن و شهرسازي در سالهاي ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ بهطور رسمي مجاز شد و امروزه در اكثر پروژههاي مسكوني، اداري و درماني كشور استفاده ميشود.
تاريخچه كوتاه والمش در ايران
تا پيش از سال ۱۳۹۸، تنها راه مجاز مهار ديوارهاي غيرسازهاي، والپست فلزي (پروفيل قائم و افقي + ميلگرد بستر) بود. اما وزن زياد، هزينه بالا، خوردگي در مناطق مرطوب، اجراي كند و مشكلات اجرايي در نازككاري باعث شد كه مهندسان به دنبال جايگزين باشند. در سال ۱۳۹۸ اولين آزمايشهاي دانشگاهي روي مش فايبرگلاس انجام شد و نتايج بسيار اميدواركننده بود. سرانجام در سال ۱۴۰۲ بخشنامه شماره ۲۰/۱۴۰۲/۵۴۳۲۹ و در سال ۱۴۰۳ دستورالعمل جامع طراحي و اجراي والمش منتشر شد و اين سيستم بهطور كامل قانوني گرديد.
اجزاي اصلي سيستم والمش
سيستم والمش از ۶ جزء اصلي تشكيل شده است:
۱. مش فايبرگلاس مش (FiberGlass Mesh) شبكه توري با الياف شيشه نوع E-Glass يا AR-Glass (مقاوم به قليا) با گرماژ ۱۱۰ تا ۱۶۵ گرم بر مترمربع و چشمه ۴×۴ يا ۵×۵ ميليمتر. اين مش مهمترين جزء باربر كششي سيستم است.
۲. اسپايك شيشه يا ميخ هيلتي مخصوص فايبرگلاس ميخهاي پلاستيكي تقويتشده با الياف شيشه يا ميخهاي فولادي گالوانيزه با واشر پلاستيكي كه مش را به بلوك يا بتن ميچسباند. اسپايك شيشه بهدليل همجنس بودن با مش، خوردگي صفر دارد و در درازمدت مش را پاره نميكند.
۳. پلاستر سيماني يا گچي ويژه پلاستر سيماني پليمري با مقاومت فشاري بالاي ۳۰ مگاپاسكال و چسبندگي عالي يا پلاستر گچي پايه α با افزودنيهاي پليمري.
۴. نبشي كشويي (ناوداني منقطع) نبشي يا ناوداني گالوانيزه ۴ يا ۵ سانتيمتر كه با پيچ و مهره يا جوش به سقف و ستون متصل ميشود و امكان حركت نسبي ديوار و اسكلت را ميدهد.
۵. چسب اپوكسي يا پليمري براي نصب نبشي چسب هيلتي RE-500 يا معادل ايراني براي اتصال محكم نبشي به بتن.
۶. پروفيل پشتيبان در صورت نياز (براي دهانههاي بزرگتر از ۶ متر)
چرا مش فايبرگلاس؟
الياف شيشه داراي ويژگيهاي منحصربهفردي هستند:
مقاومت كششي بسيار بالا (تا ۳۴۰۰ مگاپاسكال، يعني بيش از ۳ برابر فولاد)
وزن بسيار كم (يك رول ۵۰ متري فقط ۸ كيلوگرم)
مقاومت ۱۰۰٪ در برابر خوردگي و زنگزدگي
مقاومت عالي در محيط قليايي پلاستر سيماني (در صورت استفاده از نوع AR-Glass با حداقل ۱۶٪ زيركونيا)
عايق الكتريكي و حرارتي
قابليت برش و شكلپذيري آسان
به همين دليل مش فايبرگلاس بهترين ماده براي جايگزيني ميلگرد بستر و وادارهاي فلزي شد.
انواع روش اجراي والمش
دو روش اصلي وجود دارد:
الف) روش نواري (Strip Method) در اين روش كه رايجتر است، مش فايبرگلاس بهصورت نوارهاي ۲۰ تا ۴۰ سانتيمتري برش خورده و با فاصله مشخص (معمولاً ۴۰ تا ۷۰ سانتيمتر) بهصورت افقي يا مايل روي دو طرف ديوار نصب ميشود. اين روش براي اكثر ديوارهاي داخلي و خارجي تا ارتفاع ۴٫۲ متر مناسب است.
ب) روش سرتاسري (Full Coverage) كل سطح ديوار با مش فايبرگلاس پوشش داده ميشود. اين روش براي ديوارهاي خيلي بلند، نماهاي خارجي سنگين، يا ساختمانهاي خيلي مهم (بيمارستان، مدرسه، نيروگاه) استفاده ميشود.
مراحل اجراي والمش به زبان ساده
۱. ديوارچيني با بلوك AAC، سفال، ليكا يا ليپر انجام ميشود. ۲. سطح ديوار كاملاً خيس ميشود. ۳. لايه اول پلاستر (حدود ۸–۱۰ ميليمتر) اجرا ميشود. ۴. مش فايبرگلاس با همپوشاني حداقل ۱۰ سانتيمتر نصب و با اسپايك شيشه يا ميخ هيلتي ثابت ميشود (تعداد اسپايك حداقل ۸ عدد در مترمربع). ۵. لايه دوم پلاستر (۸–۱۰ ميليمتر) اجرا شده و مش كاملاً مدفون ميشود. ۶. نبشيهاي كشويي در بالا و دو طرف ديوار با چسب اپوكسي يا رولپلاك نصب مي ميشوند. ۷. درز انقطاع با فوم و ماستيك پر ميشود تا ديوار و اسكلت از هم جدا بمانند.
كل عمليات براي يك واحد ۱۰۰ متري معمولاً در ۲–۳ روز تمام ميشود، در حالي كه والپست فلزي حداقل ۱۰–۱۴ روز زمان ميبرد.
مزاياي والمش نسبت به والپست فلزي
كاهش ۶۰ تا ۷۵٪ هزينه مهار ديوار
كاهش ۹۰٪ وزن مرده اضافهشده به سازه
سرعت اجرا ۴–۵ برابر بيشتر
حذف كامل مشكلات خوردگي و زنگزدگي
عدم ايجاد پل حرارتي و صوتي
امكان اجراي تأسيسات توكار بدون برش پروفيل
كاهش چشمگير تركهاي گچي و سيماني
زيبايي بيشتر در نازككاري نهايي
سازگاري كامل با انواع نما (سنگ، كامپوزيت، رنگ)
معايب و محدوديتها
نياز به نيروي آموزشديده (هرچند نيمهماهر كافي است)
حساسيت به كيفيت مش (متأسفانه مشهاي تقلبي چيني در بازار زياد است)
محدوديت ارتفاع آزاد ديوار تا ۴٫۲ متر در روش نواري (براي ارتفاع بيشتر بايد سرتاسري يا تركيبي باشد)
نياز به محاسبات دقيق مهندسي (نميتوان سرخود اجرا كرد)
كدام ساختمانها حتماً بايد والمش داشته باشند؟
طبق آييننامه ۲۸۰۰ و نشريه ۸۱۹:
تمام ساختمانهاي با اهميت خيلي زياد و زياد (بيمارستان، مدرسه، ادارات دولتي، برجهاي بالاي ۱۲ طبقه)
تمام ديوارهاي پيراموني و نماهاي سنگين
ديوارهاي با ارتفاع بيش از ۳٫۵ متر
ديوارهاي واقع در طبقه همكف و زيرزمين مجاور رمپ يا پله
ديوارهاي محوطه استخر، موتورخانه و پاركينگ
تفاوت والمش با ژئوگريد و توري مرغي
بسياري از پيمانكاران به اشتباه از ژئوگريد (توري پلياتيلن سياهرنگ) يا توري مرغي استفاده ميكنند. اين مواد بهطور كامل ممنوع شدهاند زيرا:
ژئوگريد در محيط قليايي سيمان كاملاً تخريب ميشود.
توري مرغي زنگ ميزند و مش فايبرگلاس را پاره ميكند. تنها مش فايبرگلاس با استاندارد AR يا E-Glass مجاز است.
آينده والمش در ايران
با توجه به ابلاغ بخشنامههاي جديد در سال ۱۴۰۴، پيشبيني ميشود تا پايان دهه ۱۴۰۰ بيش از ۸۵٪ پروژههاي ساختماني ايران از والمش استفاده كنند. همچنين نسل جديد مشهاي هيبريدي (فايبرگلاس + بازالت) و مشهاي كربني با مقاومت كششي ۴۸۰۰ مگاپاسكال در حال ورود به بازار هستند كه امكان اجراي دهانههاي تا ۸ متر را بدون وادار مياني فراهم ميكنند.
نتيجهگيري
والمش ديگر يك گزينه نيست؛ يك ضرورت مهندسي است. اين سيستم با تركيب هوشمندانه مش فايبرگلاس، اسپايك شيشه، پلاستر پليمري و نبشي كشويي، موفق شده است يكي از بزرگترين نقاط ضعف ساختمانهاي ايراني يعني ديوارهاي غيرسازهاي را به نقطه قوت تبديل كند. اگر امروز ساختماني ميسازيد يا مقاومسازي ميكنيد، والمش بهترين، اقتصاديترين و ايمنترين راهحل موجود است.
برچسب: ،
ادامه مطلب
